Omid MajdJournal of the stylistic of Persian poem and prose (JSPPP) 3060-56603060-61361811720260121A Historical, Literary, and Rhetorical Study of the Metaphor “The Claw of Death” in Persian Rhetorical Works and Poetryبررسی تاریخی، ادبی و بلاغی استعارۀ «چنگال مرگ» در آثار بلاغی و شعر فارسی3757801710.irandoi.2002/bahareadab.2026.8017enFatemehZahra Tavancheh:PhDnof.tavanche@yahoo.comSeyedJavad MortezaieProfessor, Department of Persian Language and Literature, Faculty of Letters and Humanities Dr. Ali Shariati, Ferdowsi University of Mashhad, Mashhad, Iran.yes gmortezaie@um.ac.irMarziehAbadAssociate Professor, Department of Arabic Language and Literature, Faculty of Letters and Humanities Dr. Ali Shariati, Ferdowsi University of Mashhad, Mashhad, Iran.nomabad@um.ac.irJournal Article20250813BACKGROUND AND OBJECTIVES: The image of death as a clawed creature in the verse “When the talons of fate sink in, no charm can avail” by the Arab poet Hudhali has long served as a canonical reference in the teaching of metaphor within Arabic and Persian rhetoric. Depicting death as a fierce and inescapable predator, this image has appeared in various forms and interpretations across Persian poetry since its earliest stages. Over time, it was transmitted from the domain of Arabic rhetoric into Persian rhetorical tradition. The main objective of this study is to investigate the process of this transmission and to analyze its pedagogical and literary significance in the works of rhetoricians and poets. METHODOLOGY: This study employs a library-based, descriptive–analytical approach. The research corpus comprises twenty-five sources from Persian rhetorical treatises, along with selected examples of classical and contemporary poetry by prominent poets. The data were collected and analyzed with a focus on the historical development, rhetorical function, and semantic dimensions of the phrase “the claw of death.” FINDINGS: The cited verse has appeared in Arabic rhetorical Works by Iranian scholars since the fifth century AH. It later entered Persian rhetorical discourse, where it served to illustrate different types of metaphor, clarify distinctions among them, and critique rhetorical theories. The verse is cited in various forms—an individual phrase, a single hemistich, two consecutive lines, analogous sentences, or Persian equivalents—with the complete citation being the most frequent. Historically, from the Qajar period onward, it has been used to explain the metaphor of imaginative personification and the rhetorical device of personification, forming a basis for analyses by classical rhetoricians. In Persian poetry, the metaphor has undergone a semantic evolution—from portraying human helplessness before death to symbolizing a mystical liberation and, later, expressing romantic melancholy in modern verse. CONCLUSION: The expression “the claw of death” constitutes one of the most enduring descriptive images in the analysis of the imaginary implied metaphor (istiʿāra makniyya takhyīliyya), metaphorical genitive, and the rhetorical device of personification within Persian rhetorical discourse. In Persian poetry, its meaning has evolved from expressing the inevitability of death to embodying mystical transcendence and, later, romantic melancholy.زمینه و هدف: تصویر مرگ به مثابه موجودی چنگال‌دار در بیت «وإِذَا المَنِیَّهُ أَنْشَبَتْ أَظفارَها / أَلْفَیْتَ کلَّ تَمِیمهٍ لا تَنْفَعُ» از شاعر عرب «هُذَلی» جایگاهی مرجع در آموزش استعاره در بلاغت عربی و فارسی یافته است. این تصویر، که مرگ را موجودی درنده نشان میدهد، از آغاز در گونه های مختلف شعر فارسی با تعبیرهای گوناگون به کار رفته و در گذر زمان، از حوزۀ بلاغت عربی به بلاغت فارسی راه یافته است. بررسی چگونگی انتقال این تصویر و نقش آموزشی و ادبی آن در آثار بلاغیان و شاعران، هدف اصلی این پژوهش است. روش تحقیق: پژوهش حاضر به شیوۀ کتابخانه ای و با روش توصیفی‌ـ‌تحلیلی انجام شده است. جامعۀ آماری شامل ۲۵ منبع از آثار بلاغی علم بیان فارسی و نمونه هایی از شعر کلاسیک و معاصر شاعران برجسته است. داده ها با تمرکز بر سیر تاریخی، بلاغی و معنایی عبارت «چنگال مرگ» گردآوری و تحلیل شده اند. یافته ها: بیت مورد نظر از قرن پنجم هجری در آثار بلاغی عربی حضور یافته، سپس در بلاغت فارسی با هدف تبیین انواع استعاره، تمایز میان استعاره ها و نقد دیدگاههای بلاغیان مطرح شده است. جایگاه بیت در آثار به صورت عبارت، مصراع، دو بیت پیاپی، جمله های مشابه و معادلهای فارسی دیده میشود که بیشترین بسامد به کاربرد کامل بیت اختصاص دارد. در سیر تاریخی از دوره قاجار تا امروز، این بیت برای توضیح استعارۀ مکنیۀ تخییلیّه و آرایۀ تشخیص به کار رفته و مبنای تحلیل آراء بلاغیان کلاسیک بوده است. در شعر فارسی نیز این استعاره از تصویر ناتوانی انسان در برابر مرگ تا معنای رهاییبخش در عرفان و جلوۀ اندوه رمانتیک در شعر معاصر تحول یافته است. نتیجه گیری: تعبیر «چنگال مرگ» از مهمترین عناصر توصیفی پایدار در تحلیل استعارۀ مکنیۀ تخییلیّه، اضافۀ استعاری و آرایۀ تشخیص در آثار بیان است و در شعر فارسی از مضمون حتمی بودن مرگ تا نگرش عرفانی و رمانتیک دگرگون شده است.استعاره, چنگال مرگ, هُذَلی, آثار بلاغی, شعر فارسی.metaphor, the claw of death, Hudhali, Rhetorical Works, Persian poetry.https://bahareadab.com/downloadPDF/1929.pdfhttps://bahareadab.com/downloadPDF/1929.pdfhttps://bahareadab.com/article/بررسی تاریخی، ادبی و بلاغی استعارۀ «چنگال مرگ» در آثار بلاغی و شعر فارسیhttps://bahareadab.com/en/article/A Historical, Literary, and Rhetorical Study of the Metaphor “The Claw of Death” in Persian Rhetorical Works and Poetry