Omid MajdJournal of the stylistic of Persian poem and prose (JSPPP) 3060-56603060-6136179520240320Investigating the ways of characterizing in the “candle and butterfly” a fictional masnvi by Ahli e Shiraziبررسی شیوه های شخصیت‌پردازی در مثنوی داستانی شمع و پروانۀ اهلی شیرازی159177729810.22034/bahareadab.2024.7298enAlirezaShadaramAssistant Professor, Department of Persian Language and Literature, Payam Noor University, Tehran, Iran.yesshadarama@pnu.ac.irJournal Article20230601BACKGROUND AND OBJECTIVES: Characterization and its methods are very important and key topics in modern fiction literature, which, despite its novelty in the field of theoretical debates, has a long-standing presence in Persian verse and prose literature, and can be traced to various extents in ancient fiction works. It is an explanation. One of these interesting and exemplary literary works in terms of characterization is “candle and butterfly” a masnavi by Ahli e Shirazi. Ahli e Shirazi, the master poet of the 9th and early 10th centuries of Hijri, has replaced the human heroes in a love story with animals and elements of nature in this fictional masnawi with a stunning innovation and in a believable way. Ahli has made his story similar to the scene of a play where the characters taken from nature enter one by one and the poet introduces their characters and then leaves them to play their roles. Domestic artistry in this work is not only based on the method of simple and straightforward diagnosis, but it is a broad comparison between human life and the non-human world, which in addition to giving life to the characters themselves, for human belongings such as houses, tents, beds, servants, diseases, death, sigh, etc. also find believable matches in the non-human world. METHODOLOGY: In this article, a combination of descriptive and analytical methods is used. First, the description of the category of personality and its types and ways of characterizing are discussed, and then the character of the protagonists in the story of Ahli e Shirazi"s “candle and butterfly” and their ways of characterizing are analyzed. FINDINGS: The findings of this article indicate that although the topic of characterization and its methods is new, the master Iranian poets and writers have been aware of it in various ways, unconsciously or based on their progressive ideas, and have used them in their successful stories. CONCLUSION: Despite its brevity, “candle and butterfly” is the scene of the presence of various personalities. Some of these characters are static, and some of them undergo diversity and change and are an example of dynamic characters. Also, their presence in the scene of the story is accompanied by appropriate arrangements and justifications that provide their humanity and the believability of their personalities and actions in a successful way.زمینه و هدف: شخصیت‌پردازی و شیوه های آن از مباحث بسیار مهم و کلیدی در ادبیات داستانی نوین است که به رغم نوبودگی در حوزۀ بحثهای نظری، حضوری دیرینه در ادبیات منظوم و منثور فارسی دارد و در اندازه های گوناگون در آثار داستانی کهن، قابل ردیابی و تبیین است. یکی از این آثار ادبی جالب توجه و مثال‌زدنی به لحاظ شخصیت‌پردازی، مثنوی شمع و پروانۀ اهلی شیرازی است. اهلی شیرازی، شاعر چیره دست قرن نهم و اوایل قرن دهم هجری، در این مثنوی داستانی با بداعتی خیره کننده و به شیوه ای باورپذیر، قهرمانان انسانی در داستانی عاشقانه را با جانوران و اجزای طبیعت تعویض کرده است. اهلی داستان خویش را شبیه صحنۀ یک نمایش ساخته است که شخصیتهای برگرفته از طبیعت، یک به یک وارد آن میشوند و شاعر به معرفی شخصیت آنان میپردازد و سپس رهایشان میسازد که به نقش‌آفرینی خویش بپردازند. هنرمندی اهلی در این کار، تنها مبتنی بر شگرد تشخیص به صورتی ساده و سرراست نیست، بلکه تطبیقی گسترده میان حیات انسانی و جهان غیرانسان است که افزون بر جان‌بخشی به خود شخصیتها، برای متعلقات انسانی از قبیل خانه، خیمه، تخت، خادم، بیماری، مرگ، آه و... نیز مطابقهایی باورپذیر در جهان غیرانسان مییابد. روشها: در این پژوهش، ترکیبی از دو روش توصیفی و تحلیلی به کار رفته است. نخست به توصیف مقولۀ شخصیت و گونه های آن و شیوه های شخصیت‌پردازی پرداخته میشود، سپس شخصیت قهرمانان نقش‌آفرین در داستان شمع و پروانۀ اهلی شیرازی و شیوه های شخصیت‌پردازی آنان تحلیل میشود. یافته ها: یافته های این مقاله نشانگر آن است که هرچند مبحث شخصیت‌پردازی و شیوه های آن نوآمده است، شاعران و نویسندگان چیره دست ایرانی بصورت ناخودآگاه یا براساس اندیشه های پیشرو خود به طرق گوناگون بر آن آگاه بوده اند و در داستانهای موفق خویش از آنها بهره میبرده اند. نتیجه گیری: مثنوی شمع و پروانۀ اهلی شیرازی به رغم کوتاهیش، صحنۀ حضور شخصیتهای متنوعی است. برخی از این شخصیتها ایستا هستند و برخی نیز دچار تنوع و تغییر میشوند و نمونه ای از شخصیتهای پویا هستند. همچنین حضور آنان در صحنۀ داستان با تمهیدات و توجیهات مناسبی همراه است که انسان‌واری آنان و باورپذیری وجوه شخصیتی و کنشهایشان را به نحوی موفق، فراهم میسازد.شخصیت, شخصیت‌پردازی, شعر فارسی, مثنوی شمع و پروانه, اهلی شیرازی.personality, characterization, Persian poetry, Masnavi “candle and butterfly”, Ahli e Shirazi.https://bahareadab.com/downloadPDF/1598.pdfhttps://bahareadab.com/downloadPDF/1598.pdfhttps://bahareadab.com/article/بررسی شیوه های شخصیت‌پردازی در مثنوی داستانی شمع و پروانۀ اهلی شیرازیhttps://bahareadab.com/en/article/Investigating the ways of characterizing in the “candle and butterfly” a fictional masnvi by Ahli e Shirazi