Omid MajdJournal of the stylistic of Persian poem and prose (JSPPP) 3060-56603060-6136157620221023Study and analysis of literary types in Nezami Ganjavi poemsبررسی و تحلیل انواع ادبی در اشعار نظامی گنجوی181201645510.22034/bahareadab.2022.6455enParvanehSafaPhD Student, Department of Persian Language and Literature, Faculty of Literature and Humanities, Sirjan Branch, Islamic Azad University, Sirjan, IrannoParvanesafa@yahoo.comEnayatollahSharifpourAssociate Professor, Department of Persian Language and Literature, Faculty of Literature and Humanities, Sirjan Branch, Islamic Azad University, Sirjan, Iran, and Department of Persian Language and Literature, Faculty of Literature and Humanities, Shahidyese.sharifpour@uk.ac.irMaryamJafariAssistant Professor, Department of Persian Language and Literature, Faculty of Literature and Humanities, Sirjan Branch, Islamic Azad University, Sirjan, IrannoM.jafari7800@yahoo.comJournal Article20210629BACKGROUND AND OBJECTIVES: Literary types are one of the theories of literary sciences and include topics that are presented in the form of prose and prose with special technical characteristics. The main subject of literary types in a new way is the classification of literary works in terms of material and form. Accordingly, literary texts are placed in four categories of epic, dramatic, lyrical and educational literature. The classification of literary texts in this way, following the theory of Darwinism, first originated in Greek thought and was proposed by the likes of Plato and Aristotle. The division of literary works in classical Iranian literature has not been unprecedented; But what was considered in the past was the classification of literary texts based on appearance. The purpose of this article is to "study and analyze literary genres in Nezami works" by classifying the literary genres that are scattered in the works of poets. The main purpose of the present study is to determine the literary genres and sub-categories of each, as well as the influence of political, social and cultural situations on their application. METHODOLOGY: Library resources were used to get acquainted with the basics of literary types as well as descriptions of Nezami status and works. Then, by studying the works of the poet, the evidences of literary genres were extracted and after introducing each of the genres, they were examined and analyzed using the text analysis method. FINDINGS: In addition to the main literary genres, its sub-categories have been used in the works of this poet with great breadth and variety, which are: apologies, demand and request, Saqinameh, complaints, city of chaos, rejections, praise, elegy, Me’rajname, Mofakhere. CONCLUSION: If we consider the types of lyrical-educational literature, epic-educational-, and educational-educational literature as subsets of educational literature, five Nezami treasures can be considered as successful examples of educational-lyrical, and educational-epic literary types. The existence of numerous subsets of literary genres in Nezami works is a sign of his breadth of vision and thought, as well as his poetic power.زمینه و هدف: انواع ادبی یکی از نظریه های علوم ادبی و مشتمل بر موضوعاتی است که با ویژگیهای فنی خاص بصورت نظم و نثر مطرح میشود. موضوع اصلی انواع ادبی به شیوۀ جدید، طبقه بندی آثار ادبی از نظر مادّه و صورت است. بر این اساس متون ادبی در چهار دستۀ ادبیات حماسی، نمایشی، غنایی و تعلیمی جای گرفته اند. طبقه بندی متون ادبی به این شیوه به پیروی از نظریّۀ داروینیسم ابتدا از تفکر یونانی سرچشمه گرفت و توسط کسانی مانند افلاطون و ارسطو مطرح گردید. تقسیم بندی آثار ادبی در ادبیات کلاسیک ایران نیز بی‌سابقه نبوده است؛ اما آنچه در گذشته مورد توجه قرار میگرفت، طبقه بندی متون ادبی بر اساس شکل ظاهر بود. ازآنجاکه با دسته بندی گونه های ادبی که در آثار شاعران پراکنده اند، میتوان دریچه ای بسوی کشف ویژگیهای درونی یک اثر گشود، هدف این مقاله «بررسی و تحلیل گونه های ادبی در آثار نظامی» است. تعیین ژانرهای ادبی و زیرمجموعۀ هر یک و همچنین تأثیرگذاری اوضاع سیاسی، اجتماعی و فرهنگی در کاربرد آنها هدف اصلی پژوهش حاضر است. روش مطالعه: جهت آشنایی با مبانی انواع ادبی و همچنین شرح احوال و آثار نظامی از منابع کتابخانه ای استفاده شد. سپس با مطالعۀ آثار شاعر، شواهد گونه های ادبی استخراج شد و پس از معرفی هریک از ژانرها با استفاده از روش تحلیل متن، مورد بررسی و تحلیل قرار گرفت. یافته ها: علاوه بر انواع ادبی اصلی، زیرمجموعه های آن نیز در آثار این شاعر با وسعت و تنوع بسیاری بکار رفته است که مهمترین آنها عبارتند از: اعتذاریات، تقـاضـا و درخـواست، ساقینامـه، شکواییه، شهرآشوب، طردّیات، مـدح، مرثیّه، معـراج نـامه، و مفاخره. نتیجه گیری: اگر انواع ادبی غنایی-تعلیمی، حماسی-تعلیمی-، و تعلیمی-تعلیمی را از زیرمجموعه های ادبیات تعلیمی بدانیم، پنج گنج نظامی را میتوان از نمونه های موفق نوع ادبی تعلیمی- غنایی، و تعلیمی-حماسی دانست. وجود زیرمجموعه های متعدد انواع ادبی در آثار نظامی نشانۀ وسعت دید و اندیشۀ او و همچنین قدرت شاعری اوست.نظامی, انواع ادبی, شعر, اوضاع اجتماعی و سیاسیNezami, literary types, poetry, social and political situationhttps://bahareadab.com/downloadPDF/1310.pdfhttps://bahareadab.com/downloadPDF/1310.pdfhttps://bahareadab.com/article/بررسی و تحلیل انواع ادبی در اشعار نظامی گنجویhttps://bahareadab.com/en/article/Study and analysis of literary types in Nezami Ganjavi poems