%0 Journal Article
%T شیوه های نویسندگی مهدی آذر یزدی در بازنویسی مرزبان‌نامه برای کودکان
%J Journal of the stylistic of Persian poem and prose (JSPPP) 
%I بهار ادب
%Z 3060-5660
%A Fatemeh Kamran kalehbasti
%D 2026
%\ 2026/02/22
%N 122
%V 19
%P 207-235
%K Literary Adaptation
%K  Mehdi Azar- Yazdi
%K  Marzbān-nāmeh
%K  Children’s Literature
%K  Structural Simplification.
%X زمینه و هدف: این پژوهش با
هدف واکاوی راهبردهای سبک‌شناختی مهدی آذریزدی در بازنویسی داستانهای مرزبان‌نامه
انجام شد. مسئله اصلی، چالشِ تبدیلِ یک اثرِ کلاسیکِ دشوار با ساختارهای قابی و
تودرتوبه متنی مناسب برای مخاطب کودک است؛ فرایندی که نیازمند کاهش بار شناختی
بدون آسیب به محتوای اخلاقی و آموزشی متنِ کهن است.

روش: روش این پژوهش،
توصیفی-تحلیلی و مبتنی بر مطالعات تطبیقی است. در این راستا، با تکیه بر تحلیل
متنی ، ساختارِ کلان روایی در نسخه اصلی مرزبان‌نامه با اقتباس آذریزدی مقایسه و
مؤلفه های سبک‌شناختیِ «ساده سازی ساختاری» و تغییراتِ روایی استخراج گردید.

یافته ها: یافته های
تحقیق نشان میدهد آذریزدی از چهار راهبرد کلیدی بهره برده است: ۱) واسازی و حذف
قابهای پیچیده سیاسی و جایگزینی آن با مقدمه های صمیمی؛ ۲) «خطی‌سازی» ساختار
تودرتو و تبدیل حکایات فرعی به داستانهای مستقل؛ ۳) تغییر صدای راوی از «دانای کلِ
درباری» به «راویِ مهربان و همدل»؛ و ۴) جایگزینی انسجام منطقی-استدلالی با انسجام
اخلاقی-آموزشی. این مداخلات، متن را از یک رساله حکمتِ عملی به مجموعه ای از قصه های
روان و قابل‌درک برای کودک بدل کرده است.

نتیجه :
اقتباسِ
آذریزدی نه یک تقلیل‌گراییِ سطحی، بلکه یک «بازسازیِ هوشمندانه» است. او با درکِ
ماهیتِ «اندرزی» متن کهن، آن را به «قصه های تعلیمی-عاطفی» بدل کرد. این مطالعه
اثبات میکند که موفقیت در اقتباسِ متون کهن برای کودکان، صرفاً در گروِ ساده سازیِ
واژگانی نیست، بلکه نیازمندِ «بازسازیِ هوشمندانه ساختار» است. آذریزدی با موفقیت،
پلی میان میراثِ ادبیِ کهن و نیازهای شناختیِ کودک برقرار ساخته و الگویی بی‌بدیل
از «اقتباسِ متناسب‌ساز» ارائه داده است که همچنان راهگشای پژوهشگران ادبیات کودک
است.
%U https://bahareadab.com/article_id/2011