%0 Journal Article
%T بررسی و تحلیل مضمونی مدایح دینی غالب دهلوی در قصاید پارسی
%J Journal of the stylistic of Persian poem and prose (JSPPP) 
%I بهار ادب
%Z 3060-5660
%A Davoud Vaseghi Khondabi
%A Sadegh Shafiei
%D 2025
%\ 2026/01/17
%N 121
%V 19
%P 133-155
%K Ghaleb Dehlavi
%K  Persian elegiac
%K  religious eulogy
%K  worldview.
%X زمینه و هدف: غالب دهلوی از شخصیتهای برجستۀ شبه قاره است که به زبان فارسی و
اردو آثاری از خود به جای گذاشته است. وی همچنین از زمره شعرای صاحب‌ سبک در زمینۀ
مدیحه گویی است که در قصاید پارسی خود علاوه بر مدح ارباب قدرت، به مدایح مذهبی
نیز پرداخته و در نعت حضرت خداوند، پیامبر(ص) و حضرات اهل بیت(ع) مضامین متنوعی
آفریده است. هدف این جستار بررسی جهان‌نگری غالب دهلوی در عرصۀ مدایح دینی با تکیه
بر قصاید فارسی است، تا دیدگاه های وی در این مورد بررسی و تحلیل شود. 

روش پژوهش: جستار حاضر که مبتنی بر مطالعات کتابخانه ای است و با شیوۀ توصیفی – تحلیلی انجام میشود، مضامین مختلف را در مدایح
دینی موجود در قصاید پارسی غالب دهلوی بررسی میکند و نشان میدهد این مضامین از چه
گزاره هایی تأثیر پذیرفته اند. 

یافته های
پژوهش: بر اساس یافته های پژوهش مدایح دینی
غالب دهلوی، رابطه ای مستقیم با ایدئولوژی وی دارد. این مدایح غالباً برگرفته از
آیات قرآن و احادیث است که شاعر این ودایع الهی را با گزاره های عرفانی، کلامی،
تاریخی و ... تفسیر کرده است. غور در آثار پارسی غالب، خصوصاً قصاید نشان میدهد که
وی در علوم مختلف تبحر داشته و اشعاری پرمغز سروده است. 

نتایج پژوهش: نتیجۀ پژوهش آشکار میکند که غالب دهلوی از
شاعران امامی مذهب شبه قاره است که با اتکا به اطلاعات عمیق خود در زمینۀ قرآن و
احادیث، عرفان و کلام، تاریخ و ... به مدح و منقبتهای مذهبی پرداخته است. افزون بر
تأثیرپذیری آشکار از گزاره های قرآنی –
روایی، برخی از مدایح مذهبی وی با گزاره های عرفانی قابل تفسیر و تأثیر از عرفان
اسلامی در آنها مشهود است. بینش توحیدی وی مبتنی بر «وحدت وجود» است و با این
تمهید از متفرعات این جهان‌بینی در دیگر مدایح خود دربارۀ پیامبر(ص) و اهل بیت(ع)
بهره برده است.
%U https://bahareadab.com/article_id/1994