%0 Journal Article %T تحلیل شخصیت و شخصیت‌پردازی در روایتهای تاریخمند رضا جولایی %J Journal of the stylistic of Persian poem and prose (JSPPP) %I بهار ادب %Z 3060-5660 %A Maryam Mojdeh %A Kamran Pashaei Fakhri %A Parvaneh Adelzade %D 2025 %\ 2025/12/15 %N 121 %V 19 %P 85-97 %K Characterization %K Narratology %K Critical Historiography %K Reza Julaei %X زمینه و هدف: شخصیت و سازوکارهای شخصیت‌پردازی‌‌‌‌ از ارکان بنیادین روایتند که در بازنمایی نسبت فرد با تاریخ و قدرت نقش تعیین کننده ای دارند. با وجود پژوهشهای متعدد درباره تاریخ‌گرایی در آثار رضا جولایی، تحلیل نظامند شخصیت‌پردازی به مثابه ساز و کار روایی و ایدئولوژیک کمتر مورد توجه قرار گرفته است. این پژوهش با هدف واکاوی نحوۀ شکل گیری شخصیتها در نسبت با تاریخ در سه اثر شاخص جولایی (پاییز ۳۲، تالار طربخانه و برآمدن آفتاب زمستانی) انجام شده است. روشها: پژوهش حاضر با رویکردی تحلیلی انتقادی و با تکیه بر روایت‌شناسی، از طریق تحلیل صحنه ‌‌محور و شخصیت‌محور انجام شده است. دادههای پژوهش شامل تمام شخصیتهای اصلی و فرعی این سه رمان بوده است که در قالب کدگذاری توصیفی و مفهومی، الگوهای غالب شخصیت‌پردازی استخراج و طبقه بندی شدند. یافته ها: نتایج نشان میدهد که شخصیت‌ها در جهان داستانی جولایی نه کنشگران قهرمان‌محور، بلکه حاملان حافظه جمعی و سوژه ‌هایی در وضعیت تعلیق تاریخیند، وضعیتی که در آن هویت فردی در تقاطع نیروهای تاریخ قدرت و تروما شکل میگیرد. این الگو نوعی بازنمایی انتقادی از تاریخ اجتماعی و سیاسی معاصر را رقم می زند. نتیجه گیری: شخصیت‌پردازی در آثار جولایی فراتر از یک عنصر روایی عمل می‌کند و به سازوکاری برای تاریخ‌نگاری انتقادی بدل می‌شود. از این منظر، روایت جولایی با تمرکز بر ذهن و حافظه تاریخی شخصیت‌ها، امکان تبیین مجدد رابطه فرد و قدرت را در بستر روایت فراهم می‌آورد. %U https://bahareadab.com/article_id/1991