%0 Journal Article
%T تأملی در جهان‌بینی قرآنی - روایی احمد غزّالی (مطالعه موردی: آثار فارسی)
%J Journal of the stylistic of Persian poem and prose (JSPPP) 
%I بهار ادب
%Z 3060-5660
%A Davood Vaseqhi Khondabi
%D 2026
%\ 2025/10/02
%N 118
%V 18
%P 209-228
%K Ahmad Ghazali
%K  Worldview
%K  Verses and narrations
%K  Persian’s works.
%X زمینه و هدف: آیات قرآن و روایات از مهمترین ارکان الهیات صوفیه محسوب میشوند؛
جریان تصوّف از همان اوان پیدایش، بنیاد جهان‌نگری خود را بر نصوص دینی بنیان نهاد
و با تمسّک به این ودایع الهی برداشتهای عمیق و بدیعی از گزاره های دینی ارائه داد
و با همراهی عوامل دیگر باعث تشکیل نحله های فکری خاصی گردید که در نوع خود قابل
بررسی است. غزّالی نیز با قدرت علمی- شهودی خود از آیات و احادیث در تبیین جهان‌نگری
تعلیمی و عرفانی خود بهره برده است. هدف این جستار بررسی جهان‌نگری قرآنی- روایی
ابوالفتوح در کتبی چونان سوانح‌العشاق، التجرید فی کلمه التوحید، رسالۀ عینیه و
... است، تا دیدگاه های وی در این مورد بررسی و تحلیل شود. 

روش پژوهش: این جستار که بر مبنای مطالعات کتابخانه ای و با روش توصیفی – تحلیلی انجام میشود، نظرگاه قرآنی – روایی احمد غزّالی را در آثار فارسی وی بررسی
و تحلیل میکند. نخست آیات و روایات از
آثار پارسی غزّالی استخراج و پس از آن مطابق با موضوع دسته بندی و تفکیک میشوند. 

یافته های پژوهش: یافته های پژوهش آشکار میکند که احمد غزّالی
بعنوان یکی از مشایخ راه پیمودۀ عرصۀ طریقت، توانسته آثار سترگی در عرصۀ عرفان و
علوم اسلامی بیافریند؛ وی در این آثار از اساسیترین مفاهیم مطرح شده در عرصۀ تصوّف
سخن میگوید که گفتمان او کاملاً برگرفته از تعالیم وحی و روایات منسوب به بزرگان
دین است. غزّالی هر چند از نظریه پردازان بزرگ صوفیه است، از گفتمان مشایخ متقدم
نیز تأثیر پذیرفته است. 

نتایج پژوهش: نتایج حاصل از این پژوهش نشان میدهد که وی از
نصوص دینی برای تبیین دو موضوع «عشق» و «سلوک عرفانی» استفاده کرده و دقایق و
ظرایف بسیاری در مورد آنها بیان نموده است. نگاه ابوالفتوح به آیات و احادیث بیشتر
جنبۀ ذوقی و شهودی دارد. هر چند وی از نظر علمی نیز از سرآمدان روزگار و بر علوم
نقلی و عقلی و همچنین گفتمان شریعت مسلّط است.
%U https://bahareadab.com/article_id/1951