امید مجد ماهنامه علمی سبک شناسی و تحلیلی متون نظم و نثر فارسی 3060-56603060-61361911920260301A study on the intellectual level of children's and adolescents' literature (Case study: Discourse on poverty and class inequality and its comparison with the discourse of the Quran and Hadith on this issue)پژوهشی در سطح فکری ادبیات کودک و نوجوان (بررسی موردی: گفتمان فقر و نابرابری طبقاتی و مقایسه آن با گفتمان قرآن و حدیث در این مورد)159176811710.irandoi.2002/bahareadab.2026.8117faعلیحسینعلی‌پورگروه حدیث و قرآن، واحد یادگار امام خمینی(ره) شهرری، دانشگاه آزاد اسلامی، تهران، ایران.no ali.hoseinalipour@iau.ac.irسیده فاطمهحسینی میرصفیگروه فلسفه، الهیات و معارف اسلامی، واحد یادگار امام خمینی(ره) شهرری، دانشگاه آزاد اسلامی، تهران، ایران.yesdr.mirsafi@iau.irمهردادناظریگروه علوم تربینی، واحد یادگار امام خمینی(ره) شهرری، دانشگاه آزاد اسلامی، تهران، ایران.noMehrdad.nazery7@iau.ac.irJournal Article14040824BACKGROUND AND OBJECTIVES: Poverty and class inequality are among the most important contemporary social issues, whose reflection in children"s and adolescents" literature plays a decisive role in shaping the social, moral, and emotional awareness of the future generation. Children"s literature, as an educational and ideological discourse, can lead to the reproduction of inequalities and provide a suitable platform for criticizing unjust structures. With the aim of examining the intellectual level of children"s and adolescents" literature, this study examines the representation of the discourse of poverty and class inequality in a selection of literary works for children and adolescents and compares it with the discourse of poverty in the Holy Quran and Islamic Hadiths in order to measure the relationship between the literary-social perspective and the religious-narrative perspective. METHODOLOGY: The present study is qualitative and based on the critical discourse analysis method. The data were collected through library study and analysis of selected and important texts in children"s and adolescent literature, as well as verses from the Quran and authentic narrations. In the data analysis, components such as economic poverty, class inequality, livelihood difficulties, child trafficking, and the link between poverty and suicide and psychological collapse were subjected to comparative examination. FINDINGS: The research findings show that the discourse of poverty in children"s and adolescent literature fiction texts, as well as in Quranic and narrative texts, is based on a common foundation. In both areas, poverty is not considered simply as a material deficiency, but is a multidimensional concept that is linked to human dignity, social justice, collective responsibility, and moral education. In representing poverty, children"s and adolescent narratives often use patterns that are consistent with Quranic and narrative teachings about supporting the disadvantaged, denouncing injustice, and avoiding humiliation of the poor. CONCLUSION: The results of the research show that the discourse of poverty in children"s and adolescent literature and Quranic and religious texts are aligned from a value and educational perspective, and both emphasize the importance of teaching justice, empathy, and human dignity to children and adolescents. As a result, the research hypothesis that the approach of children"s and adolescent fiction works is aligned with the Quran and Hadith is confirmed.زمینه و هدف: فقر و نابرابری طبقاتی از مهمترین مسائل اجتماعی معاصرند که بازتاب آنها در ادبیات کودک و نوجوان، نقشی تعیین‌کننده در شکل‌دهی آگاهی اجتماعی، اخلاقی و عاطفی نسل آینده دارد. ادبیات کودک، بعنوان گفتمانی تربیتی و ایدئولوژیک، میتواند به بازتولید نابرابریها بینجامد و بستری مناسب برای نقد ساختارهای ناعادلانه فراهم آورد. این پژوهش با هدف بررسی سطح فکری ادبیات کودک و نوجوان، به بازنمایی گفتمان فقر و نابرابری طبقاتی در گزیده ای از آثار ادبی کودکان و نوجوانان و مقایسه آن با گفتمان فقر در قرآن کریم و احادیث اسلامی میپردازد تا نسبت میان نگاه ادبی ـ اجتماعی و نگاه دینی ـ روایی سنجیده شود. روش پژوهش: پژوهش حاضر از نوع کیفی و مبتنی بر روش تحلیل گفتمان انتقادی است. داده ها از طریق مطالعه کتابخانه ای و تحلیل متون منتخب و حائز اهمیت در ادبیات کودک و نوجوان و نیز آیات قرآن و روایات معتبر گردآوری شده اند. در تحلیل داده ها، مؤلفه هایی چون فقر اقتصادی، نابرابری طبقاتی، تنگنای معیشتی، قاچاق کودکان و پیوند فقر با خودکشی و فروپاشی روانی مورد بررسی تطبیقی قرار گرفته اند. یافته های پژوهش: یافته های پژوهش نشان میدهد که گفتمان فقر در متون داستانی ادبیات کودک و نوجوان و نیز در متون قرآنی و روایی، بر بنیانی مشترک استوار است. در هر دو حوزه، فقر صرفاً به مثابه کمبود مادی تلقی نمیشود، بلکه مفهومی چندبعدی است که با کرامت انسانی، عدالت اجتماعی، مسئولیت جمعی و تربیت اخلاقی پیوند خورده است. روایتهای داستانی کودک و نوجوان، در بازنمایی فقر، اغلب از الگوهایی بهره میبرند که با آموزه های قرآنی و روایی درباره حمایت از محرومان، نکوهش بیعدالتی و پرهیز از تحقیر فقرا هم‌خوانی دارد. نتایج پژوهش: نتایج‌ پژوهش نشان میدهد که گفتمان فقر در ادبیات کودک و نوجوان و متون قرآنی و دینی، از منظر ارزشی و تربیتی هم‌راستا است و هر دو، بر اهمیت آموزش عدالت، همدلی و کرامت انسانی به کودک و نوجوان تأکید دارند. در نتیجه، فرضیه پژوهش مبنی بر همسویی رویکرد آثار داستانی کودک و نوجوان با قرآن و حدیث تأیید میشود.ادبیات کودک. سطح فکری. گفتمان فقر. حقوق کودک. آیات و روایاتChildren's literature. Intellectual level. Discourse of povehttps://bahareadab.com/downloadPDF/1965.pdfhttps://bahareadab.com/downloadPDF/1965.pdfhttps://bahareadab.com/article/پژوهشی در سطح فکری ادبیات کودک و نوجوان (بررسی موردی: گفتمان فقر و نابرابری طبقاتی و مقایسه آن با گفتمان قرآن و حدیث در این مورد)https://bahareadab.com/en/article/A study on the intellectual level of children's and adolescents' literature (Case study: Discourse on poverty and class inequality and its comparison with the discourse of the Quran and Hadith on this issue)