امید مجد ماهنامه علمی سبک شناسی و تحلیلی متون نظم و نثر فارسی 3060-56603060-61361811320250923The dynamics of thematic creation in the works of Moniro Ravanipour with a surrealist approachپویایی مضمون‌آفرینی در آثار منیرو روانی‌پور با رویکردی سوررئالیستی253270794310.22034/bahareadab.2025.7943faفاطمهآستانه اصلدانشجوی دکتری گروه زبان و ادبیات فارسی، واحد تهران شمال، دانشگاه آزاد اسلامی، تهران، ایران.noastane_asl@yahoo.comبهرامپروین گنابادیدانشیار گروه زبان و ادبیات فارسی، واحد تهران شمال، دانشگاه آزاد اسلامی، تهران، ایران.yesb_parvin@iau.tnb.ac.irمهرانگیزاوحدیدانشیار گروه زبان و ادبیات فارسی، واحد تهران شمال، دانشگاه آزاد اسلامی، تهران، ایران.nom.owhadi@iau-tnb.ac.irJournal Article14040114BACKGROUND AND OBJECTIVES: Background and Objective: Surrealism, as one of the influential literary schools in the 20th century, attempts to recreate reality in a different way by giving authenticity to dreams, the unconscious, and imagination. This article, using an analytical-descriptive approach and content analysis method, examines the hypothesis of Moniro Ravanipour"s use of surrealist elements in his stories. The main focus of the research is on the three opening stories of the Kenizo story collection, including "The Long Night," "Kenizo," and "The Blues." Works in which imaginative elements such as the sea and its stories, magic and spells, mermaids, fishermen, and native women are prominent. These elements reach greater maturity and coherence in the novel "The Drowned." In the author"s other works, although the appearance of myth and magic fades, the thematic development continues with the focus on nature, native myths, and female heroes. Stories such as "The Gypsy by the Fire" and "My Kind Mana Mana" also demonstrate the continuity of surrealist elements in conjunction with social realism. The findings show that while remaining faithful to fixed intellectual concerns, Rawanipour has utilized the capacity of imagination and myth to create dynamic themes and has creatively used language and narrative to construct the theme in representing the psychology of women and the indigenous world. METHODOLOGY: ethods: This is a qualitative and descriptive-analytical research. Data was collected through library methods, and some of Moniro Ravanipour"s fiction works were analyzed and reviewed, focusing on the components of surrealism. FINDINGS: Findings: The findings of this study show that Moniro Ravanipour, by utilizing surrealist elements such as dreams, the unconscious, symbolic language, and indigenous myths, creates dynamic and multi-layered themes such as femininity, fear, desire, captivity, and liberation. These themes are formed in a nonlinear and unrealistic context and are a reflection of the connection between the lived experience of women and the psychological and imaginative atmosphere of the text. CONCLUSION: Conclusion: A review of some of this author"s works shows that Muniro Ravanipour, by utilizing elements of fantasy, dream, symbolism, and mythological-indigenous spaces, has been able to present a creative and unique approach to surrealist content creation. Her narratives, by crossing the boundary of social realism, move towards discovering the invisible layers of the mind, psyche, female history, etc. Thus, her works possess a type of indigenous surrealism in which dreams are not only a means of escaping reality, but also a way to rethink socio-cultural reality.زمینه و هدف: مکتب سوررئالیسم به عنوان یکی از مکاتب اثرگذار ادبی در قرن بیستم، با اصالت‌بخشی به رؤیا، ناخودآگاه و خیال، میکوشد واقعیت را به شیوه ای متفاوت بازآفرینی کند. این مقاله با رویکردی تحلیلی ـ توصیفی و با روش تحلیل محتوا، به بررسی فرضیه بهره گیری منیرو روانی‌پور از مؤلفه های سوررئالیستی در داستان‌هایش میپردازد. تمرکز اصلی پژوهش بر سه داستان آغازین مجموعه داستانی کنیزو شامل «شب بلند»، «کنیزو» و «آبی‌ها» است؛ آثاری که در آنها عناصر خیال‌انگیزی چون دریا و قصه هایش، جادو و طلسم، پریهای دریایی، ماهیگیران و زنان بومی حضور پررنگ دارند. این مؤلفه ها در رمان اهل غرق به بلوغ و انسجام بیشتری میرسند. در سایر آثار نویسنده، اگرچه نمود اسطوره و جادو کمرنگتر میشود، اما مضمونپردازی همچنان با محوریت طبیعت، اسطوره های بومی، و قهرمانان زن تداوم مییابد. داستانهایی چون «کولی کنار آتش» و «مانا مانای مهربان من» نیز نشان‌دهنده استمرار عناصر سوررئالیستی در پیوند با واقعگرایی اجتماعی هستند. یافته ها نشان میدهد روانی‌پور ضمن وفاداری به دغدغه های فکری ثابت، از ظرفیت خیال و اسطوره برای آفرینش مضامین پویا بهره برده و در بازنمایی روانشناسی زنان و جهان بومی، زبان و روایت را به گونه ای خلاقانه در خدمت ساخت مضمون قرار داده است. روش‌ها: این پژوهش کیفی و توصیفی-تحلیلی است. داده ها به روش کتابخانه ای جمع‌آوری شده است و برخی آثارداستانی منیرو روانی‌پور، با تمرکز بر مؤلفه های سوررئالیسم تحلیل و بررسی شده است. یافته ها: یافته های این پژوهش نشان میدهد که منیرو روانی‌پور با بهره گیری از عناصر سوررئالیستی نظیر رؤیا، ناخودآگاه، زبان نمادین و اسطوره های بومی، به خلق مضامینی پویا و چندلایه چون زنانگی، ترس، میل، اسارت و رهایی میپردازد. این مضامین در بستری غیرخطی و واقعیت‌‌گریز شکل میگیرد و بازتابی از پیوند تجربه زیسته زنانه با فضای روانی وخیال‌پرداز متن است. نتیجه : بررسی بعضی از آثار این نویسنده نشان میدهد که منیرو روانی‌پور با بهره گیری از عناصر خیال، رؤیا، نمادپردازی و فضاهای اسطوره ای‌ـ‌بومی، توانسته است رویکردی خلاقانه و منحصربه فرد به مضمون‌آفرینی سوررئالیستی ارائه دهد. روایتهای او با عبور از مرز واقعگرایی اجتماعی، به سوی کشف لایه های ناپیدای ذهن، روان، تاریخ زنانه و ...حرکت میکنند. بدین‌سان، آثار او واجد نوعی از سوررئالیسم بومی‌اند که در آن، رؤیا نه تنها ابزار فرار از واقعیت، بلکه شیوه ای برای بازاندیشی در واقعیت اجتماعی‌ـ‌فرهنگی است.منیرو روانی‌پور, سوررئالیسم, مضمون‌آفرینی, ناخودآگاه, داستان معاصر ایران, خیال‌پردازی بومیMoniro Ravanipour, Surrealism, Thematic Creation, Unconscious, Contemporary Iranian Fiction, Native Fantasyhttps://bahareadab.com/downloadPDF/1876.pdfhttps://bahareadab.com/downloadPDF/1876.pdfhttps://bahareadab.com/article/پویایی مضمون‌آفرینی در آثار منیرو روانی‌پور با رویکردی سوررئالیستیhttps://bahareadab.com/en/article/The dynamics of thematic creation in the works of Moniro Ravanipour with a surrealist approach