امید مجد ماهنامه علمی سبک شناسی و تحلیلی متون نظم و نثر فارسی 3060-56603060-61361710420241221Investigating the stylistic characteristics of the theory of power in Tarikh-i Bayhaqi (Study case: Masʽud of Ghazni defeat in Battle of Dandanaqan)بررسی ویژگیهای سبکی مناسبات قدرت در تاریخ بیهقی (مورد مطالعه: شکست سلطان مسعود در دندانقان)241255758810.22034/bahareadab.2024.7588faپریسامصفادانشجوی دکتری گروه زبان و ادبیات فارسی، دانشکده علوم انسانی، واحد اهر، دانشگاه آزاد اسلامی، اهر، ایران.nom_j910@yahoo.comنرگساصغری گواراستادیار گروه زبان و ادبیات فارسی، دانشکده علوم انسانی، واحد اهر، دانشگاه آزاد اسلامی، اهر، ایران.yesn-agshari@iau-ahar.ac.irعلیرمضانیاستادیار گروه زبان و ادبیات فارسی، دانشکده علوم انسانی، واحد اهر، دانشگاه آزاد اسلامی، اهر، ایران.noa-ramazani@iau-ahar.ac.irJournal Article14021215BACKGROUND AND OBJECTIVES: Power relations in Beyhaqi history can be seen in two levels of Masʽud of Ghazni rule over the sovereignty and the power of the government. During Sultan Masud "s move to fight the Turkmens, these relationships are interactive and result in failure. In this article, the reasons for Massoud"s failure in Dandanaqan are investigated with the aim of matching power relations in line with Michel Foucault"s theory in language and content. METHODOLOGY: The information of the article is collected by library study of Foucault"s works on the theory of power and by examining the history of Beyhaqi on this topic, the article is written in a descriptive and analytical way. The statistical population is the book Tarikh-i Bayhaqi edited by Khalil Khatib Rahbar. FINDINGS: In Tarikh-i Bayhaqi, power is seen in two forms: dominance and interactive action in discourses and content. During Sultan Masud "s move to Battle the Turkmens, Masoud"s dialogue with the pillars of the government is dominated. The titles "Khodavand", " sultan" and "Amir" indicate dominion. the pillars of the government have used the words "advice" and "right vote" in their discourses with Masoud. Dominance and interactive action in the content of productive power have become the behaviors of the government"s pillars against Sultan Masoud"s dominance. Masoud"s power became a form of rule that produced tyranny of votes, disrespect, displeasure of government officials, the escape of slaves, and finally the defeat of the Turkmen army. As some slaves leave the army and join the Turkmen. Some the pillars of the government are also upset with Masoud and fail in the war, and Sultan Masoud is forced to appease. CONCLUSION: In this story, power relations are based on dominance and interactive action. ower relations generate new forms of behavior, and the two-way relationship between Masoud and the government"s pillars continues with it. finally, Sultan Masoud does not accept the advice of the minister and government officials, and the soldiers do not obey Masoud, which causes discomfort, disrespect, despair and defeat in the war of the Dandanaqanزمینه و هدف: مناسبات قدرت در تاریخ بیهقی در دو سطح سلطۀ سلطان مسعود بر حاکمیت و قدرت ارکان دولت دیده میشود. این مناسبات در جریان حرکت سلطان مسعود برای جنگ با ترکمانان با کنش تعاملی بوده و مولد شکست میشود. در این مقاله دلایل شکست مسعود در دندانقان با هدف همخوانی مناسبات قدرت همسو با نظریه فوکو در زبان و محتوا بررسی شده است. روش: اطلاعات مقاله با مطالعه کتابخانه ای آثار فوکو در نظریه قدرت و با بررسی تاریخ بیهقی در این موضوع به دست آمده است، نگارش مقاله نیز به شیوه توصیفی تحلیلی میباشد. جامعه آماری، کتاب تاریخ بیهقی تصحیح خلیل خطیب رهبر است. یافته ها: در تاریخ بیهقی، قدرت به دو صورت سلطه و کنش تعاملی در گفتمانها و محتوا دیده میشود. در جریان حرکت سلطان مسعود برای جنگ با ترکمانان، گفتمان مسعود با ارکان دولت با قدرت سلطه همراه است. خطاب«خداوند»، «سلطان» و «امیر» نشان دهنده سلطه است. ارکان دولت در گفتمان با مسعود از واژه «نصیحت» و «رای صواب» استفاده کرده اند. کنش تعاملی در محتوای قدرت مولد رفتارهای ارکان دولت در برابر سلطه سلطان مسعود شده است. قدرت مسعود بصورت سلطه مولد استبداد رأی، بی احترامی، دلخوری اعیان، فرار غلامان و سرانجام شکست لشکر از ترکمانان میشود. چنانکه برخی غلامان سرایی از لشکر جدا میشوند و به ترکمانان میپیوندند. برخی ارکان دولت نیز از مسعود ناراحت میشوند و در جنگ سستی میکنند و سلطان مسعود مجبور به دلجویی میشود. نتیجه گیری: در این داستان، مناسبات قدرت بر مبنای سلطه و کنش تعاملی است. روابط قدرت مولد شکلهای جدید رفتار میشود و رابطه دو طرفه مسعود و ارکان دولت را در بر دارد که سرانجام آن عدم پذیرش نصایح وزیر و اعیان از سوی سلطان مسعود و عدم اطاعت لشکریان از مسعود است که مولد ناراحتی، بی احترامی، نومیدی و شکست در جنگ دندانقان میشود.قدرت, فوکو, تاریخ بیهقی, سلطان مسعود, دندانقانPower, Foucault, Tarikh-i Bayhaqi, Sultan Masoud, Dandanaqan Top of Formhttps://bahareadab.com/downloadPDF/1738.pdfhttps://bahareadab.com/downloadPDF/1738.pdfhttps://bahareadab.com/article/بررسی ویژگیهای سبکی مناسبات قدرت در تاریخ بیهقی (مورد مطالعه: شکست سلطان مسعود در دندانقان)https://bahareadab.com/en/article/Investigating the stylistic characteristics of the theory of power in Tarikh-i Bayhaqi (Study case: Masʽud of Ghazni defeat in Battle of Dandanaqan)