امید مجد ماهنامه علمی سبک شناسی و تحلیلی متون نظم و نثر فارسی 3060-56603060-61361710420241221Variations of Persian poems in the manuscript of Mahbub al-Qulubدگرسانی اشعار فارسی در نسخۀ خطی محبوب‌القلوب131153756010.22034/bahareadab.2024.7560faداریوشذوالفقاریاستادیار محترم گروه زبان و ادبیات فارسی، پژوهشگاه میراث فرهنگی و گردشگری، تهران، ایران.yesd.zolfaghari@richt.irJournal Article14021210BACKGROUND AND OBJECTIVES: There are many poems in the manuscript of Mahbub al-Qulub with number 15 in the Effendi state library in Turkey, but except for Hakim Ferdowsi and Hakim Sana"i, no other poet is mentioned in it, and the author"s method is not to mention the names of the poets. The poets whose poetry is included in this book are: Ferdowsi, Nasser Khosrow, Anwari, Farkhi Sistani, Sanai, Zahir Faryabi, Khaqani, Azraqi Heravi, Rashid Watawat, Nizami, Saadi and Molavi, all of whom are before the 8th century. Considering the author"s interest in mentioning the poems of prominent poets, it shows that he wrote the book in the beginning of the 8th century, and that is the reason why there are no poems of poets of this century in it. METHODOLOGY: Changing the words in the poems of this version with authentic printed works raises the question of how original are the poems in Mahbub al-Qulub? And is it possible that the reason for the changes is that the author of the book quoted the poems from memory? In the following essay, to explain the problem, all the verses that are different from printed works have been examined. FINDINGS: Although in a few cases the changes in this manuscript can be trusted due to the accuracy of the author"s opinion, but the guess is close to certainty that this author had a poetic nature and could easily replace words from make up your mind Also, the originality of the moral foundations of his book was more important to him than the originality of the texts, especially the poems that he included in the book. CONCLUSION: Many variations of Mahbub al-Qulub are not original, and the author has taken possession of them in reciting the poem, which is more than memoryزمینه و هدف: در نسخۀ خطی محبوب‌القلوب با شمارۀ 15 موجود در کتابخانۀ حالت افندی ترکیه اشعار فراوانی موجود است ولی در آن بجز از حکیم فردوسی و حکیم سنایی آن هم یکبار از هر کدام، از شاعر دیگری نام نرفته است و شیوۀ مؤلف نیاوردن نام شاعران است. شاعرانی که از آنها در این کتاب شعر آمده است عبارتند از: فردوسی، ناصر خسرو، انوری، فرخی سیستانی، سنایی، ظهیر فاریابی، خاقانی، ازرقی هروی، رشید وطواط، نظامی، سعدی و مولوی که همگی پیش از قرن هشتم هستند و این نکته با توجه به علاقه مؤلف به ذکر اشعار از شاعران برجسته نشان میدهد که نهایتا کتاب را در اوایل قرن هشتم نوشته است و به همین دلیل است که از شاعران این قرن شعری در آن نیست. روش پژوهش: دگرسانی کلمات در اشعار متن این نسخه با آثار چاپی معتبر، این پرسش را ایجاد میکند که اشعار در محبوب‌القلوب چه قدر اصالت دارند؟ و آیا ممکن است دلیل دگرسانیها این باشد که مؤلف کتاب اشعار را از حافظه نقل کرده است؟ در جستار پیش رو، برای شرح مسئله، تمامی ابیاتی که با آثار چاپی دگرسانی دارند بررسی شده اند. یافته ها: اگرچه در موارد معدودی میتوان به دگرسانیهای این نسخه خطی به خاطر دقت نظر نویسنده اعتماد کرد، ولی حدس نزدیک به یقین این است که این نویسنده طبع شعر داشته و به راحتی میتوانسته است در محور جانشینی، کلماتی را از ذهن خود قرار دهد. همچنین اصالت مبانی اخلاقی کتابش برای او مهمتر از اصالت متون به ویژه اشعاری بوده که در ضمن کتاب میآورده است. نتیجه گیری: بسیاری از دگرسانیهای محبوب‌القلوب اصالت ندارند و نویسنده در نقل شعر که بیشتر از حافظه بوده در آنها تصرف کرده است.تصحیح متون, شعر فارسی, نسخۀ خطی محبوب‌القلوبcorrection of texts, Persian poetry, manuscript of Mahbub al-Qulobhttps://bahareadab.com/downloadPDF/1733.pdfhttps://bahareadab.com/downloadPDF/1733.pdfhttps://bahareadab.com/article/دگرسانی اشعار فارسی در نسخۀ خطی محبوب‌القلوبhttps://bahareadab.com/en/article/Variations of Persian poems in the manuscript of Mahbub al-Qulub