امید مجد ماهنامه علمی سبک شناسی و تحلیلی متون نظم و نثر فارسی 3060-56603060-61361710020240822Analysis of theological themes of Nasser Khosrow Qobadiani's poemsبررسی مضامین کلامی اشعار ناصر خسرو قبادیانی294279763510.22034/bahareadab.2024.7635faسیدهپرنیان دریاباریاستادیار گروه زبان و ادبیات فارسی، دانشکده علوم انسانی، واحد تهران غرب، دانشگاه آزاد اسلامی، تهران، ایران.yesdaryabari.p@wtiau.ac.irJournal Article14021208BACKGROUND AND OBJECTIVES: There are many theological themes in the poems of Hakim Abu Mu"in Nasser bin Khosrow Qabadiani, a poet and writer of the 5th century Hijri. He was a preacher of the Ismaili religion with the rank of "Hujjat" and was responsible for the publication of Ismaili beliefs, which is one of the branches of Shia. METHODOLOGY: This research was done with a library study and in a descriptive and analytical way, and the statistical population of the research is Diwan Nasser Khosro Qobadiani. FINDINGS: Imamate is one of the most frequently mentioned theological topics in Nasser Khosrow"s poems. Imamate is the reason for the separation of this theological sect from other sects. In the discussion of Imamate, this poet mostly emphasizes on the protest against the announcement of the Imamate and the succession of Imam Amirul Momineen (AS) on the day of Ghadir and referring to the sermon of Ghadir and its events, protesting the verses and hadiths about the dignity of the Prophet. Amir al-Mu"minin (a.s.) and the protest against the special virtues of Mouli al-Mohadeen Hazrat Ali bin Abi Talib (a.s.) and the hadiths of the Holy Prophet (peace be upon him and his family) about the succession of Amir al-mo"minin (a.s.). CONCLUSION: In his poems, Nasser Khosrow has paid much attention and emphasis to two theological topics, Imamate and Justice. Also, in his poems, he has discussed about Qada, Qadr, Jabr, and Akhtar, which were important topics of theology at that time. In his poems, he has tried to explain his opinion on the theological topics of justice, intercession, caliphate, God"s attributes, God"s essence, the accidental nature of the world, predestination and free will, and Qada and Qadr.هدف و زمینه: در اشعار حکیم ابومعین ناصر بن خسرو قبادیانی شاعر و نویسنده قرن پنجم هجری مضامین کلامی زیادی وجود دارد. وی مبلغ مذهب اسماعیلی با مقام «حجت» و مأمور نشر عقاید اسماعیلیه بود که از شاخه های شیعه به شمار می آید.در این مقاله به بررسی مباحث کلامی به کار گرفته شده در اشعار وی پرداخته شده است. روش پژوهش: این بررسی با مطالعه کتابخانه ای و به شیوه توصیفی تحلیلی انجام شده است و جامعه آماری تحقیق، دیوان ناصرخسرو قبادیانی میباشد. یافته ها: از جمله مباحث کلامی که در اشعار ناصرخسرو پرتکرار مطرح شده، بحث امامت است. امامت سبب جدایی این فِرقه کلامی از دیگر فِرق میشود. بیشتر تاکید این شاعر در بحث امامت بر احتجاج به اعلان امامت و جانشینی حضرت امیرالمومنین(ع) در روز غدیر و اشاره به خطبه غدیر و وقایع آن، احتجاج به آیات و احادیث درباره منزلت حضرت امیرالمومنین (ع) و احتجاج به فضایل خاص مولی الموحدین حضرت علی بن ابیطالب(ع) و احادیث پیامبر اکرم(صلی الله علیه و آله) درباره جانشینی حضرت امیرالمومنین (ع) است. نتایج: ناصر خسرو در اشعار خود به دو مبحث کلامی یعنی امامت و عدل بسیار توجه و تاکید کرده است. همچنین در اشعار خود به بحث درباره قضا و قدر و جبر و اختیار که از موضوعات مطرح کلامی در آن روزگار بوده پرداخته است. وی در اشعار خود، به تبیین نظر خویش در مباحث کلامی عدل، شفاعت،‌ خلافت، صفات خداوند، ذات خداوند،‌ حادث بودن جهان، جبر و اختیار و‌ قضا و قدر نیز همت گماشته است.ناصر خسرو, کلام, اسماعیلیه, امامیه, امامتNasser Khosrow, Kalam, Ismailia, Imamia, Imamate.https://bahareadab.com/downloadPDF/1722.pdfhttps://bahareadab.com/downloadPDF/1722.pdfhttps://bahareadab.com/article/بررسی مضامین کلامی اشعار ناصر خسرو قبادیانیhttps://bahareadab.com/en/article/Analysis of theological themes of Nasser Khosrow Qobadiani's poems