امید مجد ماهنامه علمی سبک شناسی و تحلیلی متون نظم و نثر فارسی 3060-56603060-6136179720240521Revising Iskandar's position in opposition to Dara in Ferdowsi's Shahnameh based on the symbolic position of "self and other"باژگونی جایگاه اسکندر در تقابل با دارا در شاهنامۀ فردوسی بر پایۀ موقعیت نشانه ای «خود و دیگری»5174732410.22034/bahareadab.2024.7324faمریماسمعیل‌نژاددانشجوی دکتری گروه زبان و ادبیات فارسی، دانشکده ادبیات و علوم انسانی، دانشگاه فردوسی مشهد، مشهد، ایران.noahmadreza.melika@gmail.comابوالقاسمقوامدانشیار گروه زبان و ادبیات فارسی، دانشکده ادبیات و علوم انسانی، دانشگاه فردوسی مشهد، مشهد، ایران.yesghavam@um.ac.irاحسانقبولاستادیار گروه زبان و ادبیات فارسی، دانشکده ادبیات و علوم انسانی، دانشگاه فردوسی مشهد، مشهد، ایران.noghabool@um.ac.irJournal Article14020503BACKGROUND AND OBJECTIVES: One of the most important approaches of semiotics is cultural semiotics. Cultural semiotics describes culture and intercultural relations based on the way of interaction between "self" and "other" in certain frameworks. This science does not deal with just one single format, but its application is to examine texts that embrace several cultures simultaneously. Ferdowsi"s Shahnameh, as a national and cultural work of global scope, is one of the texts that has been considered in the context of multi-cultural texts due to the interaction with various ethnic groups. The purpose of this research is to examine Iskandar’s position in contrast to Dara and Iranians as the actors of this story in relation to the position of "self and the other" and intends to show that the behavior of the activists may be heterogeneous due to their position by using the foundations of cultural semiotics. In other words, according to the poet"s goals, the "self" force may show "other" behavior or vice versa. METHODOLOGY: This research is descriptive-analytical and by using the method of library studies to collect data and evidences in Shahnameh, and then analyzed it based on the theory of cultural semiotics. The text of this research, Ferdowsi"s Shahnameh, by the efforts of Jalal Khaleghi Motlagh (1391), the 5thbook, Fourth Edition, is from the narrative section of Darab and Dara. FINDINGS: The findings of this essay indicate that heterogeneous behaviors are visible to their goals both in self-interest and in the "other" activist. CONCLUSION: Ferdowsi used the reversion of Iskandar"s position and opposite strategies and prominent descriptions and the emphasis and consolidation of authoritarianism, has identified him as "another" and as "self". Dara also caused his own self-defeating and authoritarian behavior, not from outside and from the other, but from within, destroy himself. These heterogeneous behaviors are inconsistent with the "self-and-other" sign positions and contrary to their true position.زمینه و هدف: یکی از مهمترین رویکردهای علم نشانه ای، نشانه شناسی فرهنگی است. نشانه شناسی فرهنگی، فرهنگ و روابط بینافرهنگی را مبتنی بر شیوۀ تعامل «خود» و «دیگری» در چارچوبهای مشخصی توصیف میکند. این دانش فقط با یک فرهنـگ واحد سروکار ندارد، بلکه کاربرد آن بررسی متنهایی است که همزمان پذیرای چند فرهنگ هستند. شاهنامۀ فردوسی به عنوان یک اثر ملّی و فرهنگی با گستردگی جهانی، ازجمله متنهایی است که به واسطۀ برخورد و تعامل با اقوام گوناگون، در جرگۀ متنهای چندفرهنگی در نظر گرفته شده است. هدف این پژوهش آن است که با به کارگیری مبانی نشانه شناسی فرهنگی، باژگونی جایگاه اسکندر را در تقابل با دارا و ایرانیان به عنوان کنشگران این داستان به نسبت موقعیت «خود و دیگری» بررسی کند و قصد دارد نشان دهد رفتار کنشگران ممکن است با توجه به موقعیت نشانه ای آن‌ها ناهمگون باشد. به عبارت‌دیگر، ممکن است بنابر اهداف شاعر، نیروی «خودی» رفتار «دیگری» را از خود نشان دهد و یا بالعکس. روش مطالعه: این پژوهش به شیوۀ توصیفی- تحلیلی و برمبنای مطالعات کتابخانه ای با توجّه به نظریۀ نشانه شناسی فرهنگی است. پیکرۀ متنی این پژوهش، شاهنامۀ فردوسی به کوشش جلال خالقی‌مطلق (1391)، دفتر 5، چاپ چهارم، از بخش روایت داراب و دارا و بخش ابتدایی از روایت پادشاهی اسکندر از دفتر 6 است. یافته ها: یافته های این جستار بیان میدارد رفتارهای ناهمگون هم در کنشگرانِ «خودی» و هم در کنشگر «دیگری» بنا بر تحقّق‌بخشی به اهدافشان قابل ‌ِمشاهده است. نتیجه گیری: درشاهنامه باژگونی جایگاه اسکندر، با استفاده از راهبردهای تقابلی و توصیفات برجسته و تأکید و تثبیت اقتداربخش، قابل مشاهده است به گونه ایی که اسکندر از مقام «دیگری» خارج و در مقام «خودی» شناسانده شده است. دارا نیز با رفتار و منش خودبینانه و مستبدانۀ خود موجبات نابودی خود را نه از بیرون و ازجانب دیگری، بلکه از درون فراهم کرد. این رفتارهای ناهمگون به نسبت موقعیتهای نشانه ای «خود و دیگری» ناهمخوان و برخلاف جایگاه واقعیشان است.نشانه شناسی فرهنگی, شاهنامۀ فردوسی, داستان اسکندر و دارا, خود و دیگریCultural semiotics, Ferdowsi's Shahnameh, the story of Iskandar and Dara, self and the otherhttps://bahareadab.com/downloadPDF/1624.pdfhttps://bahareadab.com/downloadPDF/1624.pdfhttps://bahareadab.com/article/باژگونی جایگاه اسکندر در تقابل با دارا در شاهنامۀ فردوسی بر پایۀ موقعیت نشانه ای «خود و دیگری»https://bahareadab.com/en/article/Revising Iskandar's position in opposition to Dara in Ferdowsi's Shahnameh based on the symbolic position of "self and other"