امید مجد ماهنامه علمی سبک شناسی و تحلیلی متون نظم و نثر فارسی 3060-56603060-6136169020231024Rhetorical analysis of macro-metaphors and sub-metaphors of the concept of "Jan" in Masnavi Manaviتحلیل بلاغی کلان‌‌استعاره ها و خرده استعاره های مفهومی «جان» در مثنوی معنوی249269708510.22034/bahareadab.2023.7085faمریمنافلی شهرستانیدانش‌آموخته دکتری گروه زبان و ادبیات فارسی، دانشکده زبان و ادبیات فارسی، دانشگاه اصفهان، اصفهان، ایران.nomaryam.nafeli.sh@gmail.comحسینآقاحسینیاستاد گروه زبان و ادبیات فارسی، دانشکده زبان و ادبیات فارسی، دانشگاه اصفهان، اصفهان، ایران.yesh.aghahosaini@ ltr.ui.ac.ir Journal Article14010808BACKGROUND AND OBJECTIVES: Masnavi Manavi is a great work in the field of Iranian Islamic mysticism. In this work, Molavi talks about mystical experiences and concepts with simple language and the use of various rhetorical techniques, such as the use of similes and metaphors, and makes them felt for the readers. There is a lot of talk about the concept of "soul" in Masnavi. Molavi believes in the unity of souls, the opposition of body and soul, its immortality and guidance, and tries to convey his meaning to the reader. The images used for John in the Masnavi are such that it seems that beyond the apparent similes and metaphors, broader images have been in the poet"s mind, from which other images (macro metaphors), metaphors and similes (micro metaphors) have arisen. METHODOLOGY: In order to investigate the rhetorical analysis of various conceptual metaphors and macro metaphors of John, in a descriptive-analytical way, six Masnavi books were examined and the necessary evidence was extracted from them. FINDINGS: The use of macro-metaphors for life and the formation of small conceptual metaphors from those macro-metaphors is one of Molvi"s tricks in explaining and describing life, which can be considered under the stylistics of Masnavi"s rhetorical layer. In fact, by considering macro metaphors in his mind and point of view, Rumi presents metaphors whose source is in these macro metaphors. It seems that these broad metaphors in the depth of Molavi"s worldview and attitude overshadow the rest of similes and metaphors and are considered their hidden foundations. CONCLUSION: In the examination of images related to life in Masnavi, four metaphors about life were found: "Life is a living entity", "Life is a place", "Life is an object", "Life is a source of light". In the statistical analysis of these metaphors, it was found that the metaphors "the soul is a living being" and "the soul is an object" are the most widely used metaphors about life in Masnavi. From the four macro-metaphors mentioned, 449 smaller conceptual metaphors have appeared, which are structured under these broad metaphors.زمینه و هدف: مثنوی معنوی اثری عظیم در حوزه عرفان اسلامی ایرانی است. مولوی در این اثر با زبانی ساده و استفاده از شگردهای مختلف بلاغی، مانند کاربرد تشبیهات و استعاره های متعدد، از تجربه ها و مفاهیم عرفانی سخن میگوید و آنها را برای خوانندگان محسوس میکند. در مثنوی درباره مفهوم «جان» بسیار سخن رفته است. مولوی به وحدت جانها، تقابل جسم و جان، جاودانگی و هدایتگری آن معتقد است و میکوشد مفاهیم منظور خود را به خواننده انتقال دهد. تصویرهای به کاررفته برای جان در مثنوی بگونه ای است که گویا در ورای تشبیه و استعاره های ظاهری، صورخیالهای گسترده تری در ذهن شاعر مطرح بوده است که از آن صورخیالها (کلان‌استعاره ها)، استعاره ها و تشبیهات دیگری (خرده استعاره ها) برخاسته است. روش مطالعه: برای بررسی تحلیل بلاغی انواع استعاره های مفهومی و کلان‌استعاره های جان، به ‌ شیوه توصیفی - تحلیلی، شش دفتر مثنوی بررسی و شواهد لازم از آنها استخراج شد. یافته ها: استفاده از کلان‌استعاره برای جان و شکلگیری استعاره های مفهومی خُرد از آن کلان‌استعاره ها یکی از شگردهای مولوی در تبیین و توصیف جان است که میتوان آن را در ذیل سبک‌شناسی لایه بلاغی مثنوی مدّ نظر قرار داد. در واقع مولانا با درنظر گرفتن کلان‌استعاره هایی در ذهن و دیدگاه خود، استعاره هایی را نمود میدهد که سرچشمه آنها در این کلان‌استعاره هاست. گویا این استعاره های گسترده در عمق جهان‌بینی و نگرش مولوی بقیه تشبیهات و استعاره ها را تحت‌الشعاع قرار میدهد و زیربنای پنهان آنها به شمار میرود. نتیجه گیری: در بررسی صور خیال مرتبط با جان در مثنوی، چهار کلان‌استعاره درباره جان به دست آمد: «جان موجودی زنده است»، «جان مکان است»، «جان شیء است»، «جان منبع روشنایی است». در بررسی آماری این کلان‌استعاره ها مشخص شد که کلان‌استعاره «جان موجودی زنده است» و «جان شیء است»، پرکاربردترین کلان‌استعاره درباره جان در مثنوی است. از چهار کلان‌استعاره نامبرده، 449 استعاره مفهومی خردتر نمود یافته است که در ذیل این استعاره های گسترده ساختار یافته اند.مثنوی معنوی, سبک‌شناسی لایه بلاغی, جان, کلان‌استعاره, استعاره مفهومی.Masnavi, spirit, rhetorical layer stylistics, John, macro metaphor, conceptual metaphorhttps://bahareadab.com/downloadPDF/1527.pdfhttps://bahareadab.com/downloadPDF/1527.pdfhttps://bahareadab.com/article/تحلیل بلاغی کلان‌‌استعاره ها و خرده استعاره های مفهومی «جان» در مثنوی معنویhttps://bahareadab.com/en/article/Rhetorical analysis of macro-metaphors and sub-metaphors of the concept of "Jan" in Masnavi Manavi