0بررسی سبک‌شناسی منظومۀ «تحفه الاحرار» از هفت اورنگ جامیA study of the stylistics of the poem "Tahfa al-Ahrar" by Haft Aurang Jamihttps://bahareadab.com/article/بررسی سبک‌شناسی منظومۀ «تحفه الاحرار» از هفت اورنگ جامی10.22034/bahareadab.2021.618110.22034/bahareadab.2021.61810زمینه و هدف: سومین مثنوی هفت اورنگ نورالدین عبدالرحمان جامی، تحفه الاحرار نام دارد. در این مقاله به بررسی ویژگیهای سبکی این منظومه در سه حیطۀ زبانی، ادبی و فکری پرداخته شده است. روش مطالعه: این مقاله براساس مطالعات کتابخانه ای و به شیوۀ توصیفی ـ تحلیلی انجام شده است. یافته ها: این مثنوی منظومه ای است اخلاقی ـ دینی که به تقلید از مخزن‌الاسرار نظامی در وزن سریع مطوی مکشوف «مفتعلن مفتعلن فاعلن» سروده شده است. این اثر با اشعاری در توحید و نعت رسول اکرم (ص) شروع میشود و پس از مدح ممدوح و صحبتهای پنجگانه با پیر، وارد بخش اصلی کتاب یعنی مقالات بیستگانه میشود. نتیجه گیری: این منظومه دارای زبانی ساده، اما لحنی هشداری، بیانی عرفانی براساس مشرب فکری ابن‌عربی یعنی وحدت وجود، توحید، تنزیه و تشبیه است و در آن مطالب شرعی و اصول دین (نماز، روزه، زکات و حج) مسائل عرفان نظری (سهر، صمت و عزلت) نیز دیده میشود. موضوع بیشتر مقاله ها موضوعات دینی، اخلاقی و تا حدودی عرفانی است، اما مقاله هایی در قالب انتقادهای اجتماعی و سیاسی با بکارگیری زبان پند و هشدار بر اقشار جامعه نیز در میان آنها وجود دارد. موضوع تعلیمی ـ اخلاقی، استفاده از زبان ساده و مخاطب خاص آن باعث شده از نظر ادبی جایگاه خاصی نداشته باشد. از منظر زبانی، استفاده از موازنه، التزام، تتابع اضافات و اشعار ملمع از برجستگیهای شاخص این منظومه هستند. 1BACKGROUND AND OBJECTIVES:  The third Masnavi of Haft Aurang is called Nooruddin Abdolrahman Jami, Tahfa al-Ahrar. In this article, the stylistic features of this system in three areas of language, literature and thought have been studied. METHODOLOGY: This article is based on library studies and has been done in a descriptive-analytical manner. FINDINGS: This Masnavi is a moral-religious poem that has been written in imitation of the repository of military secrets in the fast weight of the revelation: Muftalan, Muftalan, Fa'lan. And the five conversations with the old man enter the main part of the book, the twenty articles. CONCLUSION:  This poem has a simple language, but a warning tone, a mystical expression based on Ibn Arabi's intellectual system, ie unity of existence, monotheism, purification and simile, and in it the religious content and principles of religion (prayer, fasting, zakat and Hajj) issues of theoretical mysticism (Sohr). Silence and seclusion) are also seen. The subject of most of the articles is religious, moral and to some extent mystical, but there are also articles in the form of social and political criticisms using the language of advice and warning to sections of society. The educational-ethical issue, the use of simple language and its specific audience, has made this system not have a special place in terms of literature. From a linguistic point of view, the use of balance, commitment, reflection of additions and melodic poems are among the prominent features of this system. 133155بهمنکرم‌الهیBahmanKaramolahiدانشگاه لرستاندانشگاه لرستانkaramolahi.b@lu.ac.ir{"id":24911,"articlesId":1203,"keyword":"\u062a\u062d\u0641\u0647 \u0627\u0644\u0627\u062d\u0631\u0627\u0631","lng":"fa"}{"id":24912,"articlesId":1203,"keyword":" \u0633\u0628\u06a9\u200c\u0634\u0646\u0627\u0633\u06cc","lng":"fa"}{"id":24913,"articlesId":1203,"keyword":" \u062c\u0627\u0645\u06cc","lng":"fa"}{"id":24914,"articlesId":1203,"keyword":" \u0633\u0637\u062d \u0632\u0628\u0627\u0646\u06cc","lng":"fa"}{"id":24915,"articlesId":1203,"keyword":" \u0633\u0637\u062d \u0627\u062f\u0628\u06cc","lng":"fa"}{"id":24916,"articlesId":1203,"keyword":" \u0633\u0637\u062d \u0641\u06a9\u0631\u06cc","lng":"fa"}{"id":24917,"articlesId":1187,"keyword":"gift","lng":"en"}{"id":24918,"articlesId":1187,"keyword":" style","lng":"en"}{"id":24919,"articlesId":1187,"keyword":" cup","lng":"en"}{"id":24920,"articlesId":1187,"keyword":" language level","lng":"en"}{"id":24921,"articlesId":1187,"keyword":" literary level","lng":"en"}{"id":24922,"articlesId":1187,"keyword":" intellectual level","lng":"en"}1203.pdfانواع ادبی و آثار آن در زبان فارسی، رزمجو، حسین (1372) مشهد: آستان قدس رضوی.## انیس‌الطالبین و عده‌السالکین، مبارک بخاری، صلاح (1383) با مقدمۀ خلیل ابراهیم صاری اوغلی و به کوشش توفیق سبحانی، تهران: انجمن آثار و مفاخر فرهنگی.## پیوند سیاست و فرهنگ در عصر زوال تیموریان و ظهور صفویان، فراهانی منفرد، مهدی (1380) تهران: انجمن آثار و مفاخر فرهنگی.## تأثیر عبدالرحمان جامی از جلالالدین مولوی، صدقی، حسین (1386) فصلنامۀ علمی ـ تخصصی علامه، (16) 4، صص 47-70.## تاریخ ادبیات در ایران، صفا، ذبیح‌الله (1363) ج3، تهران: فردوس.## تحول شعر فارسی، مؤتمن، زین‌العابدین (1355) تهران: کتابخانۀ طهوری.## جامی و ابن عربی، مبلّغ، محمد اسماعیل (1343) تهران: انجمن جامی.## جامی و جامعۀ او، درگاهی، محمود (1381) مجلۀ علوم انسانی دانشگاه سیستان و بلوچستان، صص 49-64.## جامی، حکمت، علی‌اصغر (1363) تهران: توس.## جامی، مایل هروی، نجیب (1377) تهران: طرح نو.## جلوه‌های تصوف و عرفان در ایران، تدین، عطاءالله (1375) تهران: انتشارات تهران.## جلوههای عرفان در شعر جامی، علوی مقدم، محمد (1369) کیهان اندیشه، شمارۀ 34، صص169-170.## دنبالۀ جستجو در تصوف ایران، زرینکوب، عبدالحسین (1366) چاپ دوم، تهران: امیرکبیر.## ساخت حکایت تمثیلی در هفت اورنگ جامی، خلیلی جهانتیغ، مریم (1380) مجلۀ علوم انسانی دانشگاه سیستان و بلوچستان، صص 173- 182.## سبک‌شناسی شعر، شمیسا، سیروس ( 1386) چاپ سوم، تهران: میترا.## قدسیه، پارسا، خواجه محمد (1354) تهران: طهوری.## مقدمه‌ای بر عرفان و تصوف، سجادی، ضیاءالدین (1374) تهران: سمت.## نقد و بررسی آثار و شرح احوال جامی، افصح‌زاده، اعلاخان (1378) تهران: مرکز مطالعات ایرانی دفتر نشر میراث مکتوب.## نگاهی به آثار شعر جامی، اشرف‌زاده، رضا (1378) نامۀ پارسی، (14)4، صص 180-189.## نگاهی تازه به بدیع، شمیسا، سیروس (1375) تهران: فردوس.## نورالدین عبدالرحمان جامی و طریقت نقشبندیه، قاضی، عبدالرحیم (1388) تاریخ‌پژوهی، (40 و 41) 11، صص 27-38.## هفت اورنگ، جامی، عبدالرحمن (1386) تصحیح مرتضی مدرس گیلانی، تهران: اهورا.##