فصلنامه تخصصی سبک شناسی نظم و نثر فارسی (بهار ادب)
چاپ کتابها و پایان نامه

کلیک کنید

ضریب تاثیر این فصلنامه 0.142 می باشد
این فصلنامه در سالهای 93و94 پر استنادترین نشریه زبان و ادبیات فارسی کشور و جزو ده نشریه برتر کل حوزه علوم انسانی بوده است.
تماس با ما
آدرس: تهران صندوق پستی 1558-14665
کد پستی: 1981619353
تلفکس: 22065569-021
ایمیل: info@bahareadab.com

فصلنامه تخصصی سبک شناسی نظم و نثر فارسی (بهار ادب)
سال 12، شماره 3، ، شماره پی در پی 45

جستار تطبیقی ویژگیهای عروضی غزلیات سعدی، مولوی و حافظ

صفحه (39 - 62)
منصوره ثابت زاده
تاریخ دریافت مقاله : زمستان 97
تاریخ پذیرش قطعی مقاله : زمستان 96

چکیده
در پژوهش حاضر، ویژگیهای اوزان 4350 غزل سه شاعر شاخص به لحاظ تفاوتها و تشابهات وزنی و ارتباط با مضامین و معانی آنها مقایسه شده است. چنانکه بسامد اوزان نشان میدهد که بحر "رمل و مجتث" در غزل سعدی و حافظ و بحر "هزج و مضارع" در غزل مولوی بیشترین بسامد را دارند. اوزان غزل سعدی و حافظ که در دو سده متفاوت میزیستند مشابهت بیشتری دارند تا اوزان غزل سعدی و مولوی، که هم عصر بوده اند. رایجترین اوزان غزلیات سه شاعر، شامل 30 وزن است که 15 وزن آن بیشتر از سایرین بکار رفته اند. سعدی و حافظ اوزان ابداعی ندارند، در حالیکه نوآوریهای وزنی در اوزان متناوب و تکراری مولوی بیشتر مشاهده میشود که چه بسا، مجالس سماع و وجد و اشتیاق اصحاب خانقاه درخلق آنها موثر بوده است. بیشترین کاربرد مختص اوزان بحور متفق الارکان است که بالاترین بسامد را در شعر سه شاعر نشان میدهد. هرچند برخی از تحقیقات اوزان و معانی آنها را بای یکدیگر مرتبط میدانند، مضامین غزل سعدی؛ مولوی به اوزان خاصی مرتبط نیستند و انواع مضامین نظیر شادی و اندوه و عشق و فراق و وصال و امورعرفانی بدون توجه به وزنی خاص بیان شده اند.<-p> <-p>

کلمات کلیدی
عروض , غزلیات , مقایسه , انواع اوزان سعدی , مولوی , حافظ