فصلنامه تخصصی سبک شناسی نظم و نثر فارسی (بهار ادب)
چاپ کتابها و پایان نامه

کلیک کنید

ضریب تاثیر این فصلنامه 0.142 می باشد
این فصلنامه در سالهای 93و94 پر استنادترین نشریه زبان و ادبیات فارسی کشور و جزو ده نشریه برتر کل حوزه علوم انسانی بوده است.
تماس با ما
آدرس: تهران صندوق پستی 1558-14665
کد پستی: 1981619353
تلفکس: 22065569-021
ایمیل: info@bahareadab.com

فصلنامه تخصصی سبک شناسی نظم و نثر فارسی (بهار ادب)
سال 12، شماره 3، ، شماره پی در پی 45

تأمّلی در کارکرد بلاغی ـ تصویری اَعلام اشخاص در غزل سنایی، عطّار و مولوی

صفحه (285 - 304)
فاطمه کلاهچیان(نویسنده مسئول)، فتّانه رستمی ، غلامرضا سالمیان
تاریخ دریافت مقاله : پاییز 97
تاریخ پذیرش قطعی مقاله : پاییز 97

چکیده
اَعلام، شامل جزئیاتی متنوّع، همواره حضوری مؤثّر در کیفیت سبک بلاغی ادبیات ملل؛ از جمله شعر فارسی داشته اند. درک مفهوم بسیاری از اشعار، با درک ساختار تصویریِ اسامی خاصّ آنها پیوند دارد. با توجّه به این اهمیّت، موضوع مقالۀ حاضر، بررسی کارکرد تصویریِ اَعلام اشخاص در غزلیات سنایی، عطّار و مولوی است. برای این پژوهش، آن دسته از اَعلام که یا در حکم تصویری کامل و یا به عنوان بخشی از یک فرایند تصویری، به انتقال ذهنیات شاعر مدد رسانده اند، بررسی شدند. در غزلیات سنایی 277، در غزلیات عطّار 182 و در غزلیات مولوی 433 تصویر با اَعلام اشخاص شکل­ گرفته است. این سه شاعر، چنان به ساخت تصاویر ادبی با اَعلام تشخّص داده اند که میتوان آن را از مختصّات سبکی شعر آنها دانست. در این راستا، سنایی از نماد، تلمیح، تشبیه، استعاره و کنایه؛ عطّار و مولوی نیز از تلمیح، تشبیه، نماد، استعاره و کنایه بیشترین بهره را برده اند. جنبه ای دیگر از یافته ها نشان میدهد، بیشترین کارکرد محتوایی ـ موضوعیِ اَعلام اشخاص در غزل مولوی، در زمینۀ عارفانه روی میدهد. در غزل سنایی و عطّار نیز تلفیقی از کارکرد عارفانه و عاشقانه دیده میشود که ظرایف هر یک را در متن خواهیم دید. 

کلمات کلیدی
اَعلام اشخاص , تصویر بلاغی , غزل سنّتی , سنایی , عطّار , مولوی