ماهنامه تخصصی سبک شناسی نظم و نثر فارسی (بهار ادب)
چاپ کتابها و پایان نامه

کلیک کنید

ضریب تاثیر این ماهنامه 0.142 می باشد
در زمان فصلنامه بودن در سالهای 93و94 پر استنادترین نشریه زبان و ادبیات فارسی کشور و جزو ده نشریه برتر کل حوزه علوم انسانی بوده است.
تماس با ما
آدرس: تهران صندوق پستی 1558-14665
کد پستی: 1981619353
تلفن: 22065569-021
ایمیل: info@bahareadab.com
بررسی مقالات با نرم افزار مشابهت یاب
تمامی مقالات در زمان بررسی و داوری توسط برنامه ماهت یاب مقالات آزمایش میشوند.

ماهنامه تخصصی سبک شناسی نظم و نثر فارسی (بهار ادب)
سال 13، شماره 4، ، شماره پی در پی 50

تأملی در دوبیتی‌سرایی بطرزِ باباطاهر

صفحه (229 - 247)
عبدالرسول فروتن (نویسنده مسئول)، عبدالرضا سیف
تاریخ دریافت مقاله : اردیبهشت 1398
تاریخ پذیرش قطعی مقاله : مرداد 1398

چکیده
مشهور ترین دوبیتیهای ادب فارسی به باباطاهر عریان منسوب است. در این ترانه ها که در نهایت سادگی و به لهجه لری سروده شده اند، عرفانِ ناب و سوز و گدازهای عاشقانه سراینده دیده میشود. چند قرن پس از باباطاهر، شاعرانی چون پورفریدون، صوفی مازندرانی و... نیز دوبیتیهایی فولکلوریک، عاشقانه و غم انگیز سروده اند که برخی بدلیل شباهت داشتن به اشعار باباطاهر، به دیوان وی راه یافته اند. شاعران این دوبیتیها تلاشی برای تقلید و نظیره گویی اشعار باباطاهر نداشته اند؛ امّا در دوره بازگشت ادبی که شاعران بطرز قدما و بویژه شاعران بزرگ سبکهای خراسانی و عراقی شعر میسرودند، معدودی از شاعران مانند ایزدی کازرونی و غافل فیروزآبادی به سبک باباطاهر نظر داشتند و دوبیتیهایی به لهجه لری سرودند؛ درحالیکه هر دو از دیار فارس بودند و به لری تکلم نمیکردند؛ حتّی نسبِ ایزدی با چند واسطه به اعراب نجد میرسید. در دیوان این دو شاعر و یا در تذکره ها به وضوح ذکر شده است که این دوبیتیها «بطرز باباطاهر» سروده شده اند. عوامل مختلفی باعث شباهت و تفاوت این دوبیتیها نسبت به دوبیتیهای باباطاهر شده که در این مقاله به بررسی آنها و میزان موفقیتشان در پیروی از سبک باباطاهر میپردازیم. در دوره قاجار، دوبیتی سرای مشهوری بنام فایز دشتی نیز میزیست که گرچه در برخی موارد از ترانه های باباطاهر تأثیر گرفته است، امّا نمیتوان اشعارش را به سبک دوبیتیهای باباطاهر بشمار آورد.

کلمات کلیدی
باباطاهر همدانی , دوبیتی , سبک , تقلید , ایزدی کازرونی , غافل فیروزآبادی