ماهنامه تخصصی سبک شناسی نظم و نثر فارسی (بهار ادب)

ماهنامه تخصصی سبک شناسی نظم و نثر فارسی (بهار ادب)
سال 13، شماره 1، ، شماره پی در پی 47

برخی از آداب صوفیان بر مبنای کتاب اورادالاحباب و فصوص الاآداب و تفاوتها و شباهتهای آن با آثار پیشین

صفحه (165 - 181)
زهرا قلعه دره، سعید خیرخواه برزکی(نویسنده مسئول)، عبدالرضا مدرس زاده
تاریخ دریافت مقاله : زمستان 97
تاریخ پذیرش قطعی مقاله : زمستان 97

چکیده
آثاری که در حوزۀ آداب و رسوم صوفیه نگارش یافته اند، نمایانگر فرهنگ آن دوره و نیز تفکر نویسندۀ آنست. «اورادالاحباب و فصوص الآداب» نوشتۀ ابوالمفاخر یحیی باخرزی به زبان فارسی و از مهمترین کتب تصوّف قرن هشتم، در زمینۀ سیر و سلوک باطنی صوفیان است. باخرزی آگاهی اهل سلوک از حقیقت و ماهیّت تصوف را از دلایل تألیف این اثر میداند و در پی آنست که دستورالعمل جامع و کاملی از آداب صوفیه ارائه دهد. منابعی از جمله رسالۀ قشیریه، کشف المحجوب، آداب المریدین، عوارف المعارف و قوت القلوب، سرچشمۀ الهام نویسنده برای نگاشتن این کتاب، بوده اند. فصوص الآداب، بخش دوم این اثر، دارای چهل فصّ و شامل مباحث مفصلی دربارۀ آداب و رسوم صوفیه از جمله عقاید و اخلاق، لباس و سماع، صحبت و شرایط شیخ و مرید، آداب خدّام، آداب سفر، آداب خلوت و اربعین و ریاضت و مجاهده میباشد. در این پژوهش سه ادب «صحبت، خلوت و سماع» از میان آدابی که در اورادالاحباب مفصل آمده اند، همچنین آثاری که در قرون پیشین، بهمین سبک نگارش یافتند، مطالعه و مقایسه شدند تا وجوه شباهت و تفاوت این آثار به روش توصیفی تحلیلی بررسی گردند. <-p>

کلمات کلیدی
یحیی باخرزی , آداب تصوّف , آداب صحبت , آداب خلوت , آداب سماع , رسالۀ قشیریه , عوارف المعارف.